SPAT onderzoekt

Welke impact heeft Blendle op de journalistiek?

Onderhand is het een bekende digitale ‘kiosk’ geworden, Blendle. Je krijgt artikelen te zien waarin je interesse hebt én je krijgt hierbij het nieuws van verschillende kranten en tijdschriften tot je. Waar komt het idee achter Blendle vandaan en heeft deze digitale kiosk invloed op de bestaande journalistiek?

Blendle is in 2013 opgericht door de journalist Marten Blankesteijn. Ik vroeg aan Blendle waar het idee vandaan kwam om Blendle op te richten. Het kwam voort uit een probleem: Blankesteijn wilde graag goede journalistiek zien én als hij bij een tijdschriftenkiosk stond, stond er in elk blad wel een artikel dat hij wilde lezen. Dit betekent twintig euro voor vier tijdschriften, terwijl je maar enkele artikelen uit elk tijdschrift zou willen lezen. Dit zou slimmer moeten kunnen; Blendle was geboren.

Het doel van Blendle

Volgens Blendle is het doel van hun digitale kiosk dat de lezer betaalt voor wat hij of zij werkelijk leest. Met dit idee probeert Blendle de wereld te veroveren. Wat een valkuil van Blendle kan zijn, is dat mensen moeten betalen. Normaliter betaal je een bedrag en krijg je daar een hoop voor terug. Nu betaal je voor elk artikel dat je leest. Het voelt alsof je steeds maar moet betalen, maar het gaat om zulke kleine hoeveelheden dat het amper geld kost. Blendle probeert mensen over te halen te betalen voor goede journalistiek. Goede journalistiek is dat wat Blendle wil ondersteunen.

De compagnon van Blankesteijn, Alexander Klöpping, wist in De Wereld Draait Door naamsbekendheid te verwerven. Met een startsubsidie van honderdduizend euro van het Stimuleringsfonds voor de Pers ging B.V. Blendle van start. Op 28 april 2014 vond de officiële lancering plaats.

Gebruikersvriendelijk concept

Al met al lijkt Blendle precies te zijn wat een lezer zou willen: je betaalt voor wat je leest. En vind je het gelezen artikel tegenvallen, dan is er onderaan het artikel een optie om je geld terug te vragen. Kortom, Blendle geeft de lezer de touwtjes in handen: de lezer betaalt precies voor datgene wat hij of zij wil.

Daarnaast hoef je niet door een doolhof van artikelen heen. Nee, Blendle heeft precies die artikelen voor je op een rijtje gezet die overeenkomen met de interesses die je hebt aangegeven. Blendle vormt zich dus naar de lezer. Als lezer kom je zo ook in aanraking met meerdere kranten en tijdschriften. Kranten en tijdschriften bereiken op eenzelfde manier meer lezers door zich aan te sluiten bij Blendle, een win-winsituatie.

Samenwerking met traditionele journalistieke diensten

Naast de site van Blendle zelf, staat ook bij verschillende artikelen op traditionele online diensten als volkskrant.nl een link naar Blendle. Deze artikelen kan je dan, tegen een kleine vergoeding – we spreken over bedragen van 19 tot en met 99 cent – verder lezen op Blendle.

Waar online artikelen eerder veelal gratis te lezen waren, moet je hier nu via Blendle voor gaan betalen. Grote kans dat mensen al snel denken ‘laat maar, ik ga hier niet voor betalen’. Betalen voor een artikel betekent een extra klik voor de lezer, waardoor het bereik al snel kleiner wordt. Toch hebben vele online diensten vaak ook al een soort premiumvorm, waardoor lezers voor bepaalde artikelen ook al moeten betalen.

Verandert de journalistiek door Blendle?

Het ontstaan van Blendle kun je zien als een revolutie binnen de journalistiek. Waar je eerder kocht wat een redactie voor je had samengesteld, betaal je nu precies voor dat wat je leest. Maar zo’n nieuwe vorm van lezen van artikelen roept verschillende vragen op. Wat zijn de gevolgen voor het leesgedrag van mensen? Wat zijn de gevolgen voor de bestaande journalistiek? Want wat gebeurt er met de traditionele (online) kranten en tijdschriften? Als alles nu in één digitale kiosk te vinden is, waarom zouden mensen dan losse kranten en tijdschriften nog kopen?

Grote kans dat wij als lezer van artikelen geen probleem zien. Heerlijk zo’n dienst die artikelen voor ons uitzoekt en het aanbod aan artikelen personaliseert. Denk je een stapje verder, dan ga je je misschien wel afvragen hoe Blendle eigenlijk bestaat, waar leunt het op? Er is een bepaalde verdeling in opbrengsten tussen Blendle en de aangesloten diensten. De aangesloten kranten en tijdschriften krijgen een redelijke vergoeding voor hun aanbod terug, zo’n 70 procent. De overige 30 procent van de opbrengsten is voor Blendle zelf. Dit lijkt dus een aardig eerlijke verdeling van de opbrengsten.

Recentelijk heeft NRC besloten geen artikelen meer te verkopen via Blendle. Dit heeft volgens hoofdredacteur Peter Vandermeersch te maken met de betaalvorm die Blendle heeft ingevoerd: het abonnement Blendle Premium. Bij een abonnement op Blendle krijgen lezers een knipselkrant samengesteld door Blendle. Deze samenstelling is gebaseerd op een algoritme. Blendle verzamelt hiervoor artikelen uit de artikelen van bij Blendle aangesloten kranten en tijdschriften. Het verlies van NRC uit de digitale kiosk valt Blendle zwaar. Ze willen kwaliteitsjournalistiek bieden dus als een belangrijke leverancier hiervan dan vertrekt, is dat onhandig.

Volgens Vandermeersch is de reden als volgt te omschrijven: “Het korte antwoord: omdat we, ondanks al onze sympathie, oprecht vrezen dat Blendle op middellange termijn niet goed is voor de journalistiek.” Door Blendle Premium aan te bieden, handelt Blendle niet langer enkel als aanvullende dienst, maar wordt het zelf een uitgever. Door maar 9.99 euro per maand te vragen voor het abonnement, wordt het bijna gratis weggegeven. Maar de vraag is, is dit erg?

Twee kanten van de medaille

Zijn de opbrengsten voor de uitgeverijen genoeg om in leven te blijven? Voor een distributieplatform als Blendle is dit namelijk van groot belang: houd de lezer én de uitgeverijen te vriend! Maar om zichzelf als alternatief voor de traditionele diensten te ontwikkelen, moet Blendle zich niet naar uitgevers hoeven te vormen, want pas dan kan je volledig aan de wensen van de lezers voldoen. Alleen om te kunnen overleven, moet Blendle wel de uitgeverijen te vriend houden, anders is de kiosk leeg. Dus zolang er een goede samenwerking en eerlijke verdeling is, zal Blendle de journalistiek geen kwaad doen en een goede aanvulling zijn op de al bestaande (online) diensten.